ÖZGÜL ÖĞRENME BOZUKLUĞU (ÖÖB)


Özgül Öğrenme Güçlüğü terimi, “disleksi” (okuma alanında güçlük), “disgrafi” ( yazı alanında güçlük) ve “diskakuli” (matematik alanında güçlük) anlamlarının hepsini kapsamaktadır. Bireyin beyninde yapısal, işlevsel bir problemden kaynaklanmaktadır.

Öğrenme güçlüğü olan çocuklar ilkokul yıllarında ortaya çıkmakta ve çocuğun bu dönemde akademik başarısızlığı kendini olumsuz değerlendirmesine sebep olmaktadır. Özgül öğrenme güçlüğü olan çocukların anne-babaları çocuklarının durumunun farkında değiller ise; çocuklarını akademik başarısızlıkları, sorumluluklarını yapmamaları konusunda sıklıkla suçlarlar. Çocuk fark edilmez ise okul başarısızlığı, düşük benlik algısı, yetersizlik duygusu hissedecektir.

Özel öğrenme güçlüğü Nedir ne değildir?

  • Nörogelişimsel bir bozukluktur ve doğuştandır.
  • Bireyin zeka seviyesiyle ilişkili değildir. Aksine özgül öğrenme güçlüğü olan çocuklar ortalama ve üstü zekaya sahiptirler. (EN AZ IQ 85)
  • Bireyin görme ve işitsel bozukluğundan kaynaklanmaz.

Özgül öğrenme güçlüğü

  • İlkokulda Okuma-yazma becerisini öğrenirken çok zorlanırlar ve gecikirler.
  • Genel olarak da çocuğun okuması hız ve nitelik açısından yaşıtlarına oranla geridedir. Sözcükleri tek tek okurken yanlış ya da yavaş ve duraksayarak okurlar.
  • Bazı harflerin seslerini öğrenemez , harfin şekli ile sesini birleştiremezler.
  • Okuduğunu anlamakta güçlük yaşayabilir , ancak başkasının okuduğunu daha iyi anlar. Düz yazıyı düzgün okuyabilir ancak sırayı, ilişkileri, çıkarımları ya da derin anlamları anlamaz.

Okulöncesi dönemde ki belirtileri

  • İnce motor becerilerinin işlevselliğinde yaşıtlarından geride kalma
  • Çocuk zeka olarak söylenenleri anladığını öğrendiğini ancak yazma ve ifade etmekte güçlük çektiği anlaşılacaktır.
  • Konuşmanın gecikmesi ve konuşma bozuklukları (kelimeleri doğru telaffuz etmekte güçlük, kelime dağarcığının yetersiz ve yavaş gelişmesi, bir şey anlatırken zorlanma, az konuşma)
  • Zayıf kavram gelişimi (Büyük-küçük, ince-kalın, üst-alt, iç-dış, önce-sonra gibi kavramları öğrenememe, karıştırma)
  • Yetersiz motor gelişim ( öz-bakım becerilerini öğrenmekte güçlük, düğme iliklemeyi öğrenememe, beceriksizlik (sakarlık), çizim veya kopyalamaya karşı isteksizlik

Okuma

Yazma

  • İlkokulda yazmayı öğrenmede zorlanırlar ve gecikirler.
  • Bazı harf, sayı ve kelimeleri ters yazar ya da karıştırırlar.
  • 6ve 9, 2 ve 5 gibi sayıları ters algılama
  • b-d,p ve q, m-n, ı-i, , d-t, ğ-g
  • 3 ü E olarak 12 yi 21 olarak algılayabilir.
  • Yazarken bazı harfleri, heceleri atlar ya da harf/hece ekler, sınıf düzeyine göre yazılı imla ve noktalama hataları yapar, küçük-büyük harf, noktalama, hece bölme hataları, yazarken kelimeler arasında hiç boşluk bırakmaz ya da bir kelimeyi iki-üç parçaya bölerek yazarlar.
  • yaşıtlarına oranla yazıları okunaksız ve çirkindir, yavaş yazarlar. Tahtadaki yazıyı defterine çekerken zorlanırlar.

Sayısal becerileri

  • sayı ve matematik sembollerini öğrenmekte güçlük çekerler.
  • Sayıları öğrenmede, sayıları hesaplama güçlükleri yaşarlar. Sayıları, sayıların büyüklüğünü ve ilişkilerini anlamaları kötüdür.
  • Dört işlemi yaparken yaşıtlarından yavaştırlar.
  • Yaptıkları sayısal işlemi çözüme götürmekte zorlanırlar.
  • Sağ-sol, doğu-batı,kuzey-güney kavramlarını öğrenmede zorlanırlar. Zamana ilişkin kavramları (dün-bugün, önce-sonra, gün, ay, yıl, mevsim gibi) kavramlarını karıştırırlar. Hangi aydayız denilince salı, hangi mevsimdeyiz denilince şubat diyebilirler. Saati öğrenmekte zorlanırlar.
  • Haftanın günlerini, ayları, mevsimleri doğru saysa bile aradan sorulduğunda (cumadan önce hangi gün gelir, marttan sonra hangi ay gelir, haftanın dördüncü günü hangisidir gibi) yanıtlamakta zorluk çeker ya da yanlış yanıtlarlar.
  • Top yakalama, ip atlama, ayakkabı-kravat bağlama gibi işlerde yaşıtlarına oranla beceriksizdirler. Sakarlık vardır, sık sık düşer, yaralanır, istemeden bir şeyler kırarlar

Diğer alanlar

ÖZGÜL ÖĞRENME GÜÇLÜĞÜ ÖNEMLİ KRİTERLER

KpNlzI.jpg

ÖZGÜL ÖĞRENME GÜÇLÜĞÜ OLAN ÇOCUKLARIN ANNE-BABALARI NELER YAPMALI?

  • Çocuğunuzu olduğu gibi kabul edin , karşılıksız ve koşulsuz sevin. Bu güçlüğün nörogelişimsel bir durum olduğunu unutmayın.
  • Özgül öğrenme güçlüğü beyinde ki yapısal işlevsel bir sorundan kaynaklandığını unutmayın. Çocuğunuzu başarısızlıkları için suçlamayın.
  • Bu durumu zekayla ilişkilendirmeyin , çocuğunuzu istemeden de olsa hor görmeyin, aşağılamayın.
  • Yapacağı işler konusunda çocuğunuzu yüreklendirin, destekleyin. Kendini değerli bulması ve kendine güvenebilmesi için sizin ona bunu hissettirmeniz gereklidir.
  • Çocuğunuzun güçlüğü hakkında okulu ve öğretmenlerini bilgilendirin, işbirliği yapmaya çalışın. Özel öğrenme güçlüğünün eğitim yoluyla tedavisinin özel bir uzmanlık gerektirdiğini unutmayın. Bu yardımı sınıf öğretmeninden beklemeyin.
  • Yapabileceği basit işlerden başlayarak zor işleri yapması için motive edebilirsiniz.
  • Çocuğunuzun yaşına göre olumsuzluklarına odaklanmaktansa ufak da olsa başarılarını fark edip mutlaka takdir edin.
  • Başlangıçta çocuğunuz ile birlikte ders çalışmanız gerekebilir. Ona eşlik edin ama onun yerine ödevlerini yapmayın.
  • Yüksek sesle okumasını isteyin , o okurken sizde mutlaka dinleyin.
  • Disiplin ve kurallar konusunda kararlı ve tutarlı davranın, öğrenme güçlüğü kuralları öğrenemeyeceği anlamına gelmez.
  • Özel öğrenme güçlüğü olan çocukları diğer çocuklardan ayıran pek çok olumlu özellik vardır. Bunları keşfedin ve geliştirmelerine yardımcı olun.
  • Anne-babalar mutlaka psikolojik ve psikiyatrik

EBEVEYNLERİN BİLİNÇLENMESİ İÇİN İZLENMESİ GEREKEN VİDEOLAR

KAYNAKLAR

DSM-5 TANI ÖLÇÜTLERİ


Şərhlər

Yüklənir...

Müəllif

Əlaqədar Məqalələr