KOLOSTOMİ İLE YAŞAMAKTAN KORKMAYIN


Kolostomi; ameliyatla kalın bağırsağın (kolonun) karın duvarına ağızlaştırılmasıdır. Ameliyatınızdan sonra vücudunuzda oluşan değişim sizi fizyolojik, psikolojik ve sosyal olarak etkiler. Kolostomili bireylerin en büyük korkuları; sağlıklı iken yaptığı eylemlerini ameliyat sonrasında yapamayacağı düşüncesidir. Ancak kolostomili bireyler aldıkları iyi bir eğitim ve kazandıkları öz bakım becerileri sayesinde normal yaşantılarını sürdürebilmektedir.

KOLOSTOMİ İLE YAŞAMAKTAN KORKMAYIN

Kolostomi; ameliyatla kalın bağırsağın (kolonun) karın duvarına ağızlaştırılmasıdır. Ameliyatınızdan sonra vücudunuzda oluşan değişim sizi fizyolojik, psikolojik ve sosyal olarak etkiler. Vücudunuzdaki bu değişim ile beden bütünlüğü, sosyal yaşantı ve sosyal aktiviteleriniz, beslenme alışkanlıklarınız, aile içi ilişkileriniz, iş yaşantınız ve cinsel yaşantınız gibi bir kısım yaşam standartlarınız etkilenebilir.

Kolostomili bireylerin en büyük korkuları; sağlıklı iken yaptığı eylemlerini ameliyat sonrasında yapamayacağı düşüncesidir. Ancak kolostomili bireyler aldıkları iyi bir eğitim ve kazandıkları öz bakım becerileri sayesinde normal yaşantılarını sürdürebilmektedir.

Kolostomili bireyler nelere dikkat etmelidir?

Kolostominin etrafındaki cilt bakımı çok önemlidir. Cildin tahriş olması, kullanılan torbalara bağlı alerjik reaksiyonlar gibi deri problemleri ile karşılaşabilirsiniz. Deri problemlerini önlemek için kolostominizin çapına ve tipine göre uygun büyüklükte torba seçmelisiniz. İki parçalı torba kullanımı deri problemlerinizi azaltabilir. Vücuda yapıştırılan adaptör, tek parçalı torbalarda olduğu gibi torba değişiminde deriden ayrılmayacağı için derinin hem tahrişini hem de dışkı ile temasını önler.

Beslenme: Kolostomili bireyler istedikleri her şeyi yiyebilirler ancak yeterli ve dengeli beslenmeleri gerekmektedir. Beslenmenizi her gün aynı saatte ve uygun aralıklarla yapmalısınız. Her yiyeceği küçük parçalar halinde kesip lokmaları ağızda iyice çiğneyip yutunuz. Size rahatsızlık veren yiyecekleri not ediniz, bu yiyeceklerin alımını azaltmak ya da diyetten çıkarmak için mutlaka doktorunuza veya stoma terapi hemşirenize bilgi veriniz.

İshal (Diyare): Posa içeriği yüksek gıdaların fazla tüketilmesi, bazı antibiyotikler, iyi yıkanmamış yiyecekler ve bazı bağırsak hastalıkları ishale neden olabilir. İshali önlemeye yönelik olarak; günde en az 2 litre su içerek sıvı alımınızı arttırınız. Dışkıyı sıvılaştıran fazla lifli, şekerli, yağlı besinler, konserveler, salamuralar ve sirke tüketimini sınırlandırınız. İshal durumunda bu besinleri almayınız. İshal süresince dışkıyı katılaştıran besinleri (muz, şeftali, kabuksuz elma, patates püresi vs.) tüketiniz.

Kabızlık (Konstipasyon): Kabızlık sorunu, kolostomili bireylerde sık görülen bir sorundur. Lifli gıda alımının az olması ve dışkıyı katılaştıran yiyeceklerin tüketiminin çok olması (kabuksuz elma, patates, muz, şeftali, yoğurt, pirinç lapası vs.), yeterli sıvı alımı olmaması kabızlığı tetikleyen hususlardır. Kabızlığı önlemek İçin sabah aç karnına 1-2 bardak su içilmeli ve günde en az 2 litre su tüketmeye dikkat edilmelidir.

Koku: Kolostomili bireyler, hoş olmayan koku yayılacağı endişesiyle sosyal ilişkilerini sınırlandırabilmektedir. Günümüzde kullanılan bütün torbalar, torbanın iyi yerleştirilmiş olması koşuluyla kokunun dış ortama yayılımını engellemektedir. Ayrıca koku oluşumunu önlemek maksadıyla torbalar için üretilmiş özel deodorantlar kullanılabilir.

Gaz: Kolostomili bireyler, gaz çıkışını kontrol edemezler. Gaz oluşumunu engellemek veya azaltmak için; çok hızlı yemek yemeyiniz ve yiyecekleri iyi çiğneyerek yiyiniz. Yemeklerinizi düzenli olarak az az ve sık sık yiyiniz. Asitli içecekleri (kola, gazoz, soda vb.) tüketmeyiniz.

Banyo: Banyonuzu ayakta duş şeklinde ya da oturarak, ılık su ile torbalı ya da torbasız olarak yapabilirsiniz. Mutlaka her banyodan sonra torba ve adaptörünüzü değiştirmeye özen gösteriniz.

Tatile Çıkma: Herhangi bir sorununuzun olmadığı ve kolostomi bakımını yaptığınız sürece tatile çıkmanızda bir sakınca yoktur.

İlaç Kullanımı: Çeşitli nedenlerle ilaç kullanmanız gerekebilir. Doktorunuz önermeden ilaç kullanmayınız. İlaç başlanacağı zaman stomanızın olduğunu mutlaka doktorunuza söyleyiniz

Cinsel Yaşam: Kolostomi, normal cinsel yaşantınızın devamına engel olmaz. Kolostomi ameliyatı her iki eşi de etkileyeceğinden anlayış ve iletişimin en önemli unsur olduğunu unutmayınız.

Hamilelik: Çocuk sahibi olmak her kadının en doğal isteğidir. Doktorunuza danışarak kolostominiz varken de hamile kalabilirsiniz.

Spor ve fiziksel aktivite yapabilir miyim?

Ameliyattan 1,5 - 2 ay sonra yürüyüş, yüzme vb. hafif sporlar yapmaya başlayabilirsiniz. Karın kaslarını zorlayan halter, boks, güreş vb. ağır sporları yapmaktan kaçınınız.

İşe Dönme ve Sosyal Yaşam: Ameliyattan 1,5 - 2 ay sonra doktorunuzun önerisi ile iş yaşamınıza dönebilirsiniz. Ağır fiziksel güç gerektiren işlerde (yük taşıma vb.) çalışmayınız. Sosyal yaşantınızda (işyerinizde, tatilde, seyahat sırasında vb.) kolostomi bakımında kullandığınız malzemeleri koyacağınız bir "Bakım Çantası" oluşturmanız size rahatlık sağlayacaktır.

BUNLARI BİLİYOR MUSUNUZ?

  • Kolostomisi olan kişilerin derneğinin olduğunu,
  • Erkeklerde 3.sırada en çok görülen kanserin bağırsak(kolon) kanseri olduğunu,
  • Ortalama her 15 kişiden birinde bağırsak kanseri görüldüğünü,
  • 50 yaşından sonra bağırsak kanseri riskinin arttığını,
  • Erken dönemde tanısı konulmuş bağırsak kanseri tedavisinde %90 başarı elde edildiğini
  • Ailede genetik yatkınlık var ise; tanı alan kişinin tanı aldığı yaştan 10 yıl öncesi, genetik yatkınlık yoksa 50 yaştan sonra herkesin kolonoskopi yaptırması gerektiğini BİLİYOR MUSUNUZ?

Şərhlər

Yüklənir...

Müəllif

Əlaqədar Məqalələr