HİSTOLOJİK DERECELENDİRME SİSTEMİ NEDİR?


Histoloji doku bilimidir, çalışma alanına hücresel yapılar ve fonksiyonları da girer. Pataloglar, dokular ve hücreler üzerinde laboratuar çalışması yapan doktorlardır. Meme kanseri hastalarının tedavilerine yön vermek ve var olan tümörün tipini belirlemek amacı ile pataloglar genellikle hastaların kanserli tümörlerine histolojik dereceler verirler. Günümüzde en yaygın olarak kullanılan histolojik derecelendirme sistemi, Scarff-Bloom-Richardson sistemidir.

Tümörün histolojik derecelendirmesinin yapılması için pataloglar meme kanseri hücrelerini ve bunların dağılımını mikroskop altında incelelerler. Örnek meme kanseri hücreleri, meme biyopsisi, lumpektomi yada mastektomi operasyonları ile elde edilir.

Aşağıdaki bölümlerde bu konular hakkında daha detaylı bilgiler bulacaksınız;

  • Scarff-Bloom-Richardson Derecelendirme Sistemi
  • Hormon Algılayıcıları Durumu
  • DNA Sitometrisi (DNA cytometry) ve Diğer Hücre Özellikleri
  • Kanserin Büyüme Hızı

Scarff-Bloom-Richardson Derecelendirme Sistemi

Pataloglar kanserin histolojik derecesini saptarken, üç ana özelliğe dikkat ederler; hücrelerin bölünme hızı, borusal yapılar oluşturmuş kanser hücrelerinin yüzdesi, ve hücre büyüklüğünde, düzgünlüğünde görülen değişimler. Belirleme aşamasında, bu özelliklerin her birine 1 ile 3 arasında bir değer verilir, (1 yavaş hücre çoğalmasını – 3 hızlı hücre çoğalmasını belirtir). Sonuç derecelendirmenin yapılabilmesi amacı ile bu üç kategoride alınan puanlar toplanılır ve 3 ile 9 arasında değişen bir rakam elde edilir.

Borusal Yapılar İçinde bulunan Kanser Hücrelerinin YüzdesiPuan
%75 ten daha fazla1
%10 ile %70 arasında2
%10 dan daha az3
Hücre yapısında ve şeklinde olan değişiklerPuan
Küçük Düzgün Hücreler1
Normal hücrelerden boy ve yapıda orta ölçekli farklılaşma2
Belirgin farklılaşma3
Hücre Bölünmesi (Mitosis Sayısı)Puan
7 ye kadar1
8 ile 14 arası2
15 ya da daha fazla3

Toplam sonucu 3, 4 ya da 5 olan tümörler birinci derece yada iyi farklılaşmış (Well differentiated) olarak adlandırılırlar. Toplam sonucu 6 ya da 7 olan tümörler ikinci derece yada orta farlklılaşmış (Moderately dirrerentiated) , toplam sonucu 8 ya da 9 olan tümörler üçüncü derece ya da kötü farklılaşmış (Poorly differentiated) tümörler olarak adlandırılırlar. Aşağıdaki tablo, Scarff-Bloom-Richardson sistemine göre derecelendirmeyi ve ortalama hayatta kalma sürelerini özetlemektedir.

Derece (Grade)TanımlamaPuanları5 yıl sonunda7 yıl sonunda
1.dereceHücreler normal görünürler, hızlı bölünmez ve küçük tüp benzeri yapılar oluşturmuşlardır.3,4,595%90%
2.dereceBirinci ve ikinci derece tümörlerin arasında özelliklere sahiptir.6,775%63%
3.dereceHücreler normal görünmemektedir ve normal hücrelerden daha hızlı büyümekte ve bölünmektedirler.8,950%45%

Pataloglar tümörlerin derecelendirmesini yaparken nekrosis adı verilen ve kanser hücrelerinin öldüğü bölgelere de bakarlar. Yüksek dereceli tümörlerde, lumpektomi ile alınmış örneğin sınırına yakın alanlarda nekrosis bulunması yada DCIS tipi kanserlerin büyük bir bölümünde nekrosis bulunması durumunda tedavi sonrası kanserin tekrar etmesi riski göreceli olarak daha yüksektir.


Şərhlər

Yüklənir...

Müəllif

Əlaqədar Məqalələr